پرش به محتوا

مبحث دوازدهم: ایمنی و حفاظت کار در حین اجرا

نکات کلیدی

  • کارگاه باید محصور و دارای علائم هشداردهنده باشد.
  • دیواره‌ی گود باید پایدارسازی و لبه‌ی آن نرده‌کشی شود.
  • داربست باید استاندارد، مهاربندی‌شده و دارای نرده و پاخور باشد.
  • کار در ارتفاع بدون کمربند ایمنی تمام‌بدن مجاز نیست.
  • استفاده از تجهیزات حفاظت فردی برای همه‌ی افراد کارگاه الزامی است.
  • برق موقت کارگاه باید کلید محافظ جان و اتصال زمین داشته باشد.

هدف مبحث دوازدهم

مبحث دوازدهم مقررات ملی ساختمان الزامات ایمنی را در طول اجرای ساختمان تعیین می‌کند تا از حوادث برای کارگران، رهگذران و ساختمان‌های مجاور جلوگیری شود. سقوط از ارتفاع، ریزش گود، برق‌گرفتگی و برخورد اشیای در حال سقوط از شایع‌ترین حوادث کارگاهی‌اند و بیشتر آن‌ها با رعایت همین الزامات قابل پیشگیری‌اند.

محوطه‌ی کارگاه

  • کارگاه باید محصور و دارای تابلوی مشخصات و علائم هشداردهنده باشد.
  • مسیر عابران پیاده در کنار کارگاه باید محافظت‌شده باشد.
  • مصالح طوری انبار شوند که خطر واژگونی، سقوط یا مسدود کردن مسیر نداشته باشند.

گودبرداری

دیواره‌ی گود باید متناسب با عمق و نوع خاک پایدارسازی شود و لبه‌ی گود نرده‌ی حفاظتی داشته باشد. دپوی خاک و مصالح سنگین و تردد ماشین‌آلات نزدیک لبه‌ی گود ممنوع یا محدود است. پایش ساختمان‌های مجاور در طول گودبرداری الزامی است.

کار در ارتفاع و داربست

  1. داربست باید از قطعات سالم و استاندارد، روی پایه‌ی محکم و با مهاربندی کافی برپا شود.
  2. سکوهای کار داربست باید کامل، با تخته‌ی سالم و دارای نرده و پاخور باشند.
  3. کارگرانی که در ارتفاع کار می‌کنند باید از کمربند ایمنی تمام‌بدن با نقطه‌ی اتصال مطمئن استفاده کنند.
  4. لبه‌ی سقف‌ها، بازشوهای کف و چاهک آسانسور باید با نرده یا پوشش محکم بسته شوند.

تجهیزات حفاظت فردی

تجهیزاتکاربرد
کلاه ایمنیهمه‌ی افراد حاضر در کارگاه
کفش ایمنیمحافظت در برابر سقوط اشیا و میخ
کمربند ایمنی و طناب نجاتکار در ارتفاع
عینک و ماسکبرش، سنگ‌زنی، کار با مواد شیمیایی و گردوغبار
دستکشکار با سیمان، آهک، مواد قیری و ابزار تیز
ماسک جوشکاریجوشکاری و برشکاری

برق موقت و ابزار

برق کارگاه باید از تابلوی موقت دارای کلید محافظ جان و اتصال زمین تأمین شود. کابل‌های فرسوده یا اتصالات بدون پوشش نباید استفاده شوند. ابزار برقی باید سالم و دارای محافظ باشد و توسط افراد آموزش‌دیده به کار رود.

معنای آن برای خرید

هزینه‌ی تجهیزات ایمنی و داربست استاندارد بخشی از بودجه‌ی پروژه است، نه هزینه‌ی اضافی. تجهیزات را از نوع دارای استاندارد تهیه کنید و پیش از شروع هر مرحله، کافی بودن آن‌ها را بررسی کنید.

این متن خلاصه‌ای ساده‌شده برای کمک به انتخاب و خرید مصالح است و جایگزین متن رسمی مقررات ملی ساختمان نیست. ملاک عمل، متن رسمی ویرایش جاری مبحث و نظر مهندس طراح و ناظر پروژه است.

این صفحه خلاصه‌ای ساده‌شده است؛ ملاک اجرا، متن رسمی آخرین ویرایش مقررات ملی ساختمان است.

پرسش‌های متداول

مسئول ایمنی کارگاه کیست؟

مسئولیت اصلی با سازنده یا مجری است و ناظر نیز در موارد خطرناک موظف به گزارش و توقف کار است. کارگران هم باید از تجهیزات ایمنی استفاده کنند.

آیا داربست چوبی مجاز است؟

داربست باید پایدار، سالم و دارای ظرفیت باربری کافی باشد. داربست‌های فلزی استاندارد به دلیل قابلیت کنترل و اطمینان بیشتر توصیه می‌شوند.